چرا خورشید به سمت ما «ماده» پرتاب میکند؟ تماشای فورانهای عظیم خورشیدی
به گزارش آذرنگارنده: خورشید یک گوی آتشین آرام نیست؛ بلکه سطحی ناآرام و خروشان دارد که مدام تودههای عظیمی از مواد را به فضای اطراف پرتاب میکند. اما دلیل این رفتار چیست؟ سطح خورشید مانند یک «سوپ جوشان» از ذرات پرانرژی (الکترونها و یونها) است که دانشمندان به آن پلاسما میگویند. حرکت مداوم این […]
به گزارش آذرنگارنده:
خورشید یک گوی آتشین آرام نیست؛ بلکه سطحی ناآرام و خروشان دارد که مدام تودههای عظیمی از مواد را به فضای اطراف پرتاب میکند. اما دلیل این رفتار چیست؟
سطح خورشید مانند یک «سوپ جوشان» از ذرات پرانرژی (الکترونها و یونها) است که دانشمندان به آن پلاسما میگویند. حرکت مداوم این ذرات باردار، حلقههای عظیمی از میدان مغناطیسی ایجاد میکند که ابعاد آنها گاهی از کره زمین هم بزرگتر است. این حلقههای مغناطیسی با گذشت زمان پیچ میخورند، میچرخند و مقادیر زیادی پلاسما را درون خود به دام میاندازند.
وقتی فنر مغناطیسی در میرود!
تصاویر جدیدی که «رصدخانه پویاییشناسی خورشید» (SDO) در تاریخ ۲۴ آوریل ۲۰۲۶ طی یک بازه زمانی دو ساعته ثبت کرده است، نشان میدهد وقتی فشار و تنش روی این میدانهای مغناطیسی بیش از حد زیاد شود، چه اتفاقی میافتد: این حلقهها ناگهان از هم گسیخته میشوند و میلیاردها تن (تریلیونها کیلوگرم) پلاسما را با سرعت میلیونها کیلومتر بر ساعت به فضای بیکران پرتاب میکنند. به این پدیده مهیب، «خروج جرم از تاج خورشیدی» (CME) گفته میشود.
پیامدهای این فورانها برای زمین
خورشید در زمان اوج فعالیتهای خود (که آخرین آن در سال ۲۰۲۵ بود)، روزانه چندین مورد از این فورانها را تجربه میکند. اگرچه ما در فاصله ۱۵۰ میلیون کیلومتری از خورشید هستیم، اما از پیامدهای این انفجارها در امان نیستیم. برخی از این فورانها مستقیماً به سمت زمین حرکت میکنند و برخورد آنها با سیاره ما میتواند منجر به موارد زیر شود:
- اختلال در شبکههای توزیع برق
- از کار افتادن یا آسیب دیدن ماهوارهها
- ایجاد خطر جدی برای فضانوردان مستقر در ایستگاههای فضایی
به همین دلیل است که نظارت مستمر بر «آبوهوای فضایی» برای دانشمندان اهمیتی حیاتی دارد؛ چرا که پیشبینی این طوفانها میتواند به ما زمان کافی برای محافظت از زیرساختهای تکنولوژیک زمین را بدهد.